// metadane karty dowodowej
Kategoria Governance Failure
Typ systemu Algorytm deterministyczny
Data zdarzenia Wrzesień 2026 (decyzja UOKiK)
Jurysdykcja PL
Status dowodowy VERIFIED
Confidence HIGH — decyzja regulatora relacjonowana zgodnie przez dwa niezależne źródła; decyzja nieprawomocna
System Generator numerów telefonów: prefiks polskiej sieci + losowe kolejne cyfry
Organizacja Centrum Dotacji OZE (wcześniej Eko Centrum) — telemarketing na rzecz spółki Energia Plus Gaz
Źródła 2 · zobacz ↓
Twierdzenia 6 · zobacz ↓
Ostatnia weryfikacja

Numery z generatora. Zgoda, której z definicji nie mogło być.

Źródło Według komunikatu UOKiK przytoczonego przez TVN24 Biznes Centrum Dotacji OZE zajmowało się telemarketingiem na rzecz spółki Energia Plus Gaz: pozyskiwało kontakty, wstępnie je weryfikowało i umawiało konsumentów na spotkania handlowe. Na spotkaniach przedstawiano ofertę m.in. instalacji fotowoltaicznych, pomp ciepła, innych źródeł ciepła i termomodernizacji.

Źródło Kontakty pochodziły z dwóch kanałów: z baz kupowanych od zewnętrznych firm — część danych pochodziła z lat 2017–2019, sprzed powstania spółki — oraz z numerów tworzonych automatycznie przez algorytm, który „wybierał prefiks, a kolejne cyfry generował losowo”. W obu przypadkach spółka nie wykazała, że przed kontaktem miała zgodę konsumenta na marketing bezpośredni.

Źródło Prezes UOKiK nałożył na spółkę 308 728 zł kary, a na osobę pełniącą funkcję prezesa zarządu w czasie stosowania praktyki — 100 tys. zł za umyślne dopuszczenie do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów. Decyzja nie jest prawomocna; przysługuje odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Sygnaturę decyzji (RŁO-1/2026) podaje drugie ze źródeł.

Źródło Urząd odrzucił argument, że konsultanci „tylko” umawiali spotkania: rozmowa, która rozpoznaje potrzeby i prowadzi do spotkania z handlowcem, jest elementem marketingu bezpośredniego.

Wniosek Komunikat nie podaje liczby połączeń ani udziału numerów z generatora we wszystkich kontaktach. Skali praktyki nie da się ustalić na podstawie dostępnych źródeł.

Generator zasila kolejkę połączeń. Nic nie sprawdza zgody.

✓ Potwierdzona w źródle

Algorytm tworzył ciągi cyfr w formacie polskiego numeru telefonu: wybierał prefiks, a kolejne cyfry losował. Tak utworzone numery — obok numerów z kupionych baz — były źródłem kontaktów dla konsultantów, którzy dzwonili i umawiali spotkania handlowe.

~ Wywnioskowana

Źródła nie opisują, czy numery trafiały do automatycznego systemu wybierania, czy były przekazywane konsultantom w inny sposób, ani czy przed połączeniem porównywano je z jakąkolwiek listą zgód. Na brak skutecznej kontroli zgód wskazuje ustalenie UOKiK, że spółka nie wykazała zgody; jak ta kontrola wyglądała technicznie, źródła nie mówią.

Źródło kontaktu, które z definicji wyklucza zgodę.

W zwykłym telemarketingu ryzyko polega na tym, że zgoda zapisana w kupionej bazie jest nieaktualna, dotyczy innej firmy albo nie da się jej udowodnić. Generator numerów usuwa nawet tę niepewność: numer, który powstał w chwili losowania, nie ma użytkownika, który mógłby wcześniej zgodzić się na kontakt. Każde połączenie z tego kanału jest — w logice decyzji UOKiK — kontaktem bez zgody.

To tryb awarii, w którym automatyzacja nie myli się w wykonaniu. Jest zaprojektowana tak, że warunek brzegowy — uprzednia zgoda — nie może zostać spełniony.

Brak bramki zgody przed wybraniem numeru.

Warstwa, której nie ma w architekturze

Zabrakło bramki zgody: porównania każdego numeru przed połączeniem z niezależnym zapisem zgody — datą, treścią, podmiotem i kanałem, na który konsument się zgodził. W języku Reference Signal Engineering reference signal (sygnał odniesienia) to „kontakt tylko z udokumentowaną zgodą”, a controlled variable (zmienna kontrolowana) — rozbieżność między listą numerów do wybrania a rejestrem zgód.

Dla numerów z generatora rejestr zgód jest pusty z definicji. Poprawnie działająca bramka zablokowałaby więc cały ten kanał, zanim padł pierwszy telefon.

// falsyfikowalność · kiedy wycofamy wniosek

Wniosek o brakującej bramce zgody wycofamy, jeżeli sąd uchyli decyzję w części dotyczącej numerów z generatora albo okaże się, że generator nie służył do wybierania numerów, pod które dzwoniono z ofertą.

Kwalifikację jako incydent systemu zautomatyzowanego wycofamy, jeżeli z uzasadnienia decyzji wyniknie, że numery tworzono ręcznie, a nie algorytmicznie.

Zgoda jako warunek połączenia, nie jako adnotacja.

  1. Rejestr zgód jako warunek techniczny. System dzwoniący przyjmuje tylko numery, dla których istnieje zapis zgody — z datą, treścią i wskazaniem podmiotu. Brak zapisu blokuje połączenie, zamiast je tylko oznaczać.
  2. Wyłączenie generatora jako źródła kontaktów. Kanał, który z definicji nie może mieć zgody, powinien być usunięty z architektury, a nie „obsługiwany ostrożnie”.
  3. Audyt pochodzenia kupionych baz. Dla każdej bazy: od kogo, kiedy i na czyją rzecz zebrano zgodę. Dane sprzed powstania firmy nie mogą zawierać zgody na kontakt z tą firmą.

„Tworzył on numery odpowiadające formatowi polskich numerów telefonicznych – wybierał prefiks, a kolejne cyfry generował losowo. Jeśli przedsiębiorca dopiero generuje numer, nie może wcześniej mieć zgody jego użytkownika na kontakt marketingowy.”

— UOKiK, komunikat z 3 września 2026 r. (za TVN24 Biznes)
// jak sprawdzić to u siebie

Czy w Twoim systemie sprzedażowym istnieje bramka, która blokuje kontakt bez zapisanej zgody — i czy ktoś ją kiedykolwiek przetestował? Tego dotyczy usługa Ekspresowy przegląd architektury AI (6 000 zł).

Materiał źródłowy.

Twierdzenia z tej karty

Każde twierdzenie ma własny identyfikator i status. Fakty wskazują źródła, na których się opierają; wnioski laboratorium mają status INFERENCE. Pełna lista: rejestr twierdzeń.

IDTwierdzenieStatusŹródła
T01 Prezes UOKiK nałożył na Centrum Dotacji OZE 308 728 zł kary, a na osobę zarządzającą spółką w czasie stosowania praktyki — 100 tys. zł. Verified EVID-001 EVID-002
T02 Część numerów, pod które dzwoniła spółka, tworzył algorytm, który wybierał prefiks polskiej sieci i losował kolejne cyfry. Verified EVID-001 EVID-002
T03 Według UOKiK spółka nie wykazała uprzedniej zgody konsumentów na marketing bezpośredni — ani dla numerów z kupionych baz, ani dla numerów z generatora. Verified EVID-001 EVID-002
T04 Decyzja nie jest prawomocna; spółce i ukaranej osobie przysługuje odwołanie do Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Verified EVID-001 EVID-002
T05 Decyzja Prezesa UOKiK ma sygnaturę RŁO-1/2026. Documented EVID-002
T06 W architekturze zabrakło bramki zgody, która przed połączeniem porównuje numer z rejestrem zgód; dla numerów z generatora zablokowałaby cały kanał. Inference —
// co uzupełni wpis

Pełny tekst decyzji RŁO-1/2026 w serwisie UOKiK (data wydania, skala praktyki, rola generatora) oraz rozstrzygnięcie Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, jeżeli spółka się odwoła.

Historia zmian

// jak cytować

Diener, Ł. (2026). PL-AI-2024-003 — Numery telefonów generowane przez algorytm w telemarketingu bez zgody konsumentów [karta dowodowa, wersja z 2026-09-29]. Rejestr incydentów AI w Polsce, ais://lab. https://aisecurity.org.pl/przypadki/pl-ai-2024-003/

Karta powstała według metodologii laboratorium — tam znajdziesz pełne definicje statusów, modelu confidence i zasady falsyfikowalności.