System ocen, który miał informować kupujących, oznaczał jako pozytywne oceny poniżej połowy skali. Praktyka trwała ponad trzy i pół roku.
Źródło Według komunikatu UOKiK relacjonowanego przez Prawo.pl kupujący oceniali „doświadczenie transakcyjne” w trzystopniowej skali: rewelacyjne, dobre, złe. Z tych ocen algorytm OLX wyliczał ocenę ogólną w skali czterostopniowej: rewelacyjnie, dobrze, nieźle, nie polecam.
Źródło UOKiK ustalił, że algorytm zawyżał oceny dwoma mechanizmami: przypisywał większą wagę ocenom pozytywnym niż negatywnym i kwalifikował oceny poniżej połowy skali jako pozytywne. Etykieta „Nieźle. Większość kupujących jest dosyć zadowolona z tego ogłoszeniodawcy” trafiała m.in. do sprzedających, którzy mieli więcej ocen negatywnych niż pozytywnych. Kupujący nie widzieli ocen cząstkowych ani komentarzy.
Źródło Oceniać mogły też osoby, które nic nie kupiły — np. tylko zapytały o produkt albo wyświetliły dane kontaktowe. Opinię można było wystawić dopiero po zaproszeniu od serwisu, wysyłanym raz w tygodniu i dotyczącym ostatniej aktywności. Praktyki trwały od listopada 2020 r. do 31 lipca 2024 r. Obecnie ocena ogólna jest średnią jawnych ocen od osób, które kupiły i odebrały przedmiot z przesyłką OLX.
Źródło W czerwcu 2025 r. Prezes UOKiK nałożył na Grupę OLX 28 420 869 zł kary. Według Rzeczpospolitej (tekst z 16 kwietnia 2026 r.) UOKiK poinformował, że Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów oddalił odwołanie spółki: „Sąd zgodził się z ustaleniami Prezesa UOKiK, że OLX wprowadzał w błąd. Nałożona w decyzji kara 28,4 mln zł została zmiarkowana do 24,3 mln zł”.
Wniosek Źródła nie podają sygnatury wyroku ani tego, czy jest prawomocny. Wyrok SOKiK może zostać zaskarżony do sądu apelacyjnego.
Wieloetapowy algorytm agregacji: oceny cząstkowe w trzech stopniach → różne wagi dla ocen pozytywnych i negatywnych → mapowanie na etykietę ogólną w czterech stopniach → etykieta publikowana przy profilu sprzedającego. Oceny cząstkowe i komentarze nie były widoczne dla kupujących.
Źródła nie ujawniają dokładnych wag ani progów. Z opisu UOKiK wynika jednak, że ani kupujący, ani sprzedający nie mieli dostępu do danych, które pozwoliłyby porównać etykietę z rzeczywistym rozkładem ocen.
Awaria nie polegała na błędzie wykonania — algorytm robił to, co w nim zapisano. Zawiodła relacja między wskaźnikiem a rzeczywistością: etykieta miała streszczać doświadczenia kupujących, a systematycznie je zawyżała. UOKiK opisał skutek wprost — zamiast „nie polecam” można było zobaczyć „nieźle”, zamiast „nieźle” — „dobrze”, zamiast „dobrze” — „rewelacyjnie”.
To przypadek wskaźnika, który przestał mierzyć to, co deklaruje, a nikt z zewnątrz nie mógł tego wykryć, bo nie miał dostępu do danych źródłowych.
Zabrakło niezależnego zapisu, z którym można porównać wynik algorytmu: jawnych ocen cząstkowych i jawnej reguły agregacji. W języku Reference Signal Engineering etykieta „nieźle” jest twierdzeniem o rozkładzie ocen, a drugim kanałem jest sam rozkład. Rozbieżność między nimi to controlled variable (zmienna kontrolowana), a reference signal (sygnał odniesienia) — etykieta, która wynika z ocen w jawny i odtwarzalny sposób.
Po stronie operatora brakowało — albo nie działał — testu prostego niezmiennika: sprzedający z przewagą ocen negatywnych nie może dostać etykiety pozytywnej. Obecny system OLX pokazuje średnią z jawnych ocen, czyli dodaje brakujący kanał.
Opis mechanizmu skorygujemy, jeżeli sąd wyższej instancji uchyli ustalenia UOKiK dotyczące algorytmu albo pełne uzasadnienie opisze wagi i progi inaczej niż komunikaty urzędu.
Wniosek o brakującym kanale weryfikacji wycofamy, jeżeli okaże się, że w okresie praktyki oceny cząstkowe były dostępne dla kupujących.
„W efekcie stosowanych mechanizmów konsumenci zamiast oceny „nie polecam” mogli widzieć ocenę „nieźle (…)”, zamiast oceny „nieźle (…)” ocenę „dobrze”, a zamiast oceny „dobrze” ocenę „rewelacyjnie”.”
— Rzeczpospolita, na podstawie ustaleń Prezesa UOKiKCzy ktoś spoza Twojego zespołu mógłby odtworzyć wynik Twojego algorytmu ocen lub rankingu z danych źródłowych? Tego dotyczy usługa Audyt architektury systemu AI (od 20 000 zł).
Każde twierdzenie ma własny identyfikator i status. Fakty wskazują źródła, na których się opierają; wnioski laboratorium mają status INFERENCE. Pełna lista: rejestr twierdzeń.
| ID | Twierdzenie | Status | Źródła |
|---|---|---|---|
| T01 | Algorytm OLX przypisywał ocenom pozytywnym większą wagę niż negatywnym i kwalifikował oceny poniżej połowy skali jako pozytywne. | Verified | EVID-006 EVID-007 |
| T02 | Etykieta „Nieźle. Większość kupujących jest dosyć zadowolona z tego ogłoszeniodawcy” trafiała m.in. do sprzedających, którzy mieli więcej ocen negatywnych niż pozytywnych. | Verified | EVID-006 EVID-007 |
| T03 | W czerwcu 2025 r. Prezes UOKiK nałożył na Grupę OLX 28 420 869 zł kary. | Verified | EVID-006 EVID-007 |
| T04 | Według komunikatu UOKiK z kwietnia 2026 r. SOKiK zgodził się z ustaleniami urzędu i obniżył karę do 24,3 mln zł. | Documented | EVID-007 |
| T05 | Zakwestionowane praktyki trwały od listopada 2020 r. do 31 lipca 2024 r. | Documented | EVID-006 |
| T06 | Kupujący nie mieli kanału, w którym mogliby porównać etykietę z rzeczywistym rozkładem ocen. | Inference | — |
Numer decyzji UOKiK, sygnatura i data wyroku SOKiK oraz informacja o jego prawomocności — z dokumentu źródłowego.
Diener, Ł. (2026). PL-AI-2025-001 — Algorytm zawyżający oceny sprzedawców na OLX.pl [karta dowodowa, wersja z 2026-10-01]. Rejestr incydentów AI w Polsce, ais://lab. https://aisecurity.org.pl/przypadki/pl-ai-2025-001/
Karta powstała według metodologii laboratorium — tam znajdziesz pełne definicje statusów, modelu confidence i zasady falsyfikowalności.